Merhaba, demek istediğim bayağı büyükçe iş makinelerinin uzunca süreler çalışması gerektiği, bazı noktalara bu iş makinelerinin bile çıkarılamaması, ne çıkacağının garantisi olmayıp dağdan farksız tüm alanı patlata patlata yok ederek ortadan kaldırmadan açmanın kolay olamayacağı, o şekilde açınca da zaten ortada bir şey kalmayacağı, beraberinde nasıl ki bir defineci kazı yapmadı ise bir şeyleri ortaya çıkarmadı ise bugün tümülüslere bile dokunulmuyor. Açılmamış nice yer var kayıtlı da olsa... Ancak hazırda çıktı ise kurtarma kazısı adı altında devam ediliyor falan... Bazı yerler nice heybetli tümülüslerin abartısız 10 katı 100 katı zahmetlidir. Tek farkı, kimi yer üstünde olur kimi yer altında, derinde, çok derinde, tahmin bile edemeyeceğiniz hatta yazsam inanmayacaklar olacak kadar derinde... Biz hep en büyük mezarları tümülüs sanıyoruz genelde ama işin gerçeği öyle değil... Onlar üstüne katman katman da olsa farklı toprak ya da taş birikimler olsa asıl medeniyet işleri yanında tümülüsler çocuk oyuncağıdır. Diğer hadiseler ise Ermeni ve Rum sistem gömülerinde olur. Hatta onlar bile sık sık gelip kutsama yapıyoruz adı altında işlemleri tazeler. Hani diyorlar ya devlet açınca onlara neden bir şey olmuyor vs diye... E devlet gelip de kilise gömüsü mü açıyor ? Onu nereden hangi olmayan bilgi ile bulacak da açacak ? Her yerde tılsım olacak diye bir şey yok. İsterse binlerce yaşında bir medeniyete ait ya da Roma dönemi mezar olsun adamlar tılsım yapmak zorunda değil yapsa da ritüel olarak uygulamış kendilerinin bile inancı belki yok vs ama 100 yıl öncesinin sistem çerçevesindeki olan biten olayları öyle değil onların rengi çok farklı işte...
3 katlı bina ebatında işçiliğin de tertemiz olduğu dağ başında büstler var mesela... Bakın bu orada yatan/yatanlara ait sadece büst... Onların mezarı 3-5 metre birkaç yüz tonluk kayaların hemen arkasında değil. Çok daha derinde, adamlar zamanında koca dağları oymuş girip görebilsek yok artık diyeceğimiz türden akıl almaz şekilde çalışmış yıllarca ve aynı şekilde de kapatılmış. Bunca zaman üzerinden geçen medeniyetler bile açamamış, nicesi de dünya ayakta kaldığı sürece açılmadan olduğu yerde durmaya devam edecektir.
Bir ağacın dibine 80 cm e gömülen bir şeyi seviye olarak 1 kabul edin. En büyüklerinden olmasa bile kayda değer bir tümülüsü de 30-40 farz edin. Heh ama bu işlerde 100 seviyesinde yerler de mevcut... ve bunların tamamı medeniyet işleridir. Kitapların tarihin bile yazmadığı adı sanı bile bilinmeyen medeniyetler de dahil... Hani eski bir söz vardır ya 3000 kişinin 3000 günde kapattığı yeri 3 kişi 3 günde nasıl açacaksın diye...